เรียบเรียงโดย SP Solution Center ด้วยถ้อยคำของเราเอง จากมุมของที่ปรึกษาที่วางระบบให้โรงงานบรรจุภัณฑ์ — ไม่ใช่เอกสารของ BRCGS และไม่ใช่สำเนาหรือคำแปลของมาตรฐาน ตัวมาตรฐานและคู่มือตีความมีลิขสิทธิ์ ต้องซื้อจาก BRCGS บทความนี้ระบุเลขข้อไว้ให้เปิดฉบับจริงตรวจสอบได้
คำถามที่โรงงานบรรจุภัณฑ์ถูกลูกค้าถามบ่อยที่สุดคือ “ขอเอกสารรับรองว่าใช้กับอาหารได้หน่อย”
แล้วสิ่งที่ส่งไปให้ส่วนใหญ่คือใบรับรองผลทดสอบจากห้องแล็บ — ซึ่งไม่ใช่สิ่งที่ข้อ 3.4.3 ต้องการ
เพราะ Statement of Compliance กว้างกว่านั้นมาก และเป็นเอกสารที่เราเป็นคนรับรอง ไม่ใช่ห้องแล็บ
1. ข้อ 3.4.3 ต้องการอะไร
เมื่อผลิตสินค้าเพื่อสัมผัสโดยตรงกับอาหาร เครื่องดื่ม อาหารสัตว์ หรือการใช้งานที่อ่อนไหวด้านสุขอนามัย ต้องมีหนังสือรับรองความสอดคล้อง เพื่อให้ผู้ใช้มั่นใจได้ว่าสินค้าเข้ากันได้กับผลิตภัณฑ์สุดท้ายที่จะไปสัมผัสด้วย
เอกสารนี้ต้องจัดทำและอนุมัติโดยผู้ที่มีความสามารถเหมาะสม และอย่างน้อยต้องมีสามเรื่อง พร้อมระบุอีกสามอย่าง และต้องทบทวนตามความถี่ที่กำหนดไว้
2. หกช่องที่ต้องมี — ไม่มีข้อไหนละเว้นได้
| สิ่งที่ต้องมี | ความหมายในทางปฏิบัติ | |
|---|---|---|
| ต้อง มี |
ลักษณะของวัสดุที่ใช้ผลิตสินค้า | ไล่ให้ครบทุกชั้นที่ประกอบเป็นสินค้า รวมหมึก กาว สารเคลือบ และวาร์นิช ไม่ใช่เฉพาะชั้นที่สัมผัสอาหาร |
| การยืนยันว่าสินค้าเป็นไปตามข้อกำหนดทางกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ในประเทศผู้ผลิต และในประเทศที่นำไปใช้เท่าที่ทราบ | สังเกตคำว่า “เท่าที่ทราบ” — ถ้าลูกค้าไม่บอกปลายทาง เราไม่ต้องเดา แต่ต้องบันทึกไว้ว่าไม่ได้รับแจ้ง | |
| การมีอยู่ของวัสดุรีไซเคิลหลังการบริโภค | ต้องระบุถึงแม้คำตอบคือไม่มี — การเว้นว่างไม่ตอบข้อกำหนด | |
| ต้อง ระบุ |
วันที่ออกเอกสาร และวันสิ้นอายุถ้าเหมาะสม | เอกสารที่ไม่มีวันที่ ใช้ตอบข้อนี้ไม่ได้ตั้งแต่ต้น |
| ข้อจำกัดในการใช้งาน | ข้อที่ตกบ่อยที่สุด — ชนิดอาหารที่ใช้ได้และใช้ไม่ได้ ช่วงอุณหภูมิ เวลาสัมผัส วิธีแปรรูป | |
| อายุการใช้งาน เมื่อเกี่ยวข้อง | คู่มือตีความแนะนำให้ระบุสภาวะการเก็บรักษาที่ทำให้อายุนั้นคงอยู่ควบคู่ไปด้วย |
3. ทำไมใบรับรองจากห้องแล็บถึงใช้แทนไม่ได้
หนังสือรับรองความสอดคล้องถูกออกแบบมาเพื่อทดแทนหรือสนับสนุนระดับของข้อมูลที่ส่งต่อกันระหว่างบริษัท แทนที่จะพึ่งใบรับรองผลทดสอบเพียงอย่างเดียว
SoC เป็นมากกว่าคำกล่าวสั้น ๆ ว่าวัสดุเป็นไปตามกฎหมาย และกว้างกว่าใบรับรองความสอดคล้อง ซึ่งบอกเพียงว่าวัสดุเหมาะกับการสัมผัสอาหาร
| ใบรับรองผลทดสอบจากห้องแล็บ | Statement of Compliance | |
|---|---|---|
| ใครออก | ห้องปฏิบัติการ | โรงงานผู้ผลิตบรรจุภัณฑ์เอง |
| บอกอะไร | ตัวอย่างที่ส่งไปให้ผลเป็นอย่างไร | สินค้าใช้กับอะไรได้ ใช้กับอะไรไม่ได้ และภายใต้เงื่อนไขใด |
| ครอบคลุมกฎหมายไหม | เฉพาะรายการที่ทดสอบ | ยืนยันความสอดคล้องกับกฎหมายของประเทศผู้ผลิตและปลายทาง |
| บอกข้อจำกัดการใช้งานไหม | ไม่บอก | ต้องบอก |
| บอกเรื่องวัสดุรีไซเคิลไหม | ไม่บอก | ต้องบอก |
| มีรอบทบทวนไหม | ไม่มี | ต้องมี |
ใบรับรองผลทดสอบไม่ได้ไร้ประโยชน์ — ใบรับรองผลทดสอบคือหลักฐานที่อยู่เบื้องหลัง SoC วิธีที่ถูกคือใช้ผลทดสอบเป็นฐาน แล้วเราเป็นคนเขียนคำรับรองและระบุข้อจำกัดเอง ไม่ใช่ส่งใบรับรองผลทดสอบไปให้ลูกค้าเพียงอย่างเดียว
4. เรื่องกฎหมาย — ต้องรู้ว่าสินค้าจะไปไหน
คู่มือตีความระบุว่าในยุโรป การมี Declaration of Compliance เป็นข้อกำหนดทางกฎหมาย สำหรับวัสดุและของที่สัมผัสอาหารทุกชนิดที่ค้าขายในสหภาพยุโรป ไม่ใช่เฉพาะบรรจุภัณฑ์ และพลาสติกที่ขายในยุโรปอยู่ใต้กฎเฉพาะที่กำหนดรายละเอียดของ DoC ไว้มากกว่านั้นอีก
| ปลายทาง | กฎหมายที่มักถูกอ้างถึง | สิ่งที่ต้องเตรียมเพิ่ม |
|---|---|---|
| ไทย | ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 435) พ.ศ. 2565 เรื่องกำหนดคุณภาพหรือมาตรฐานของภาชนะบรรจุที่ทำจากพลาสติก | ผลทดสอบตามเกณฑ์ที่ประกาศกำหนด |
| สหภาพยุโรป | Regulation (EC) No 1935/2004 เป็นกรอบทั่วไป · สำหรับพลาสติกคือ Regulation (EU) No 10/2011 | Annex IV ของ 10/2011 กำหนดรายการข้อมูลของ DoC ไว้ 9 หัวข้อ ซึ่งละเอียดกว่าที่ 3.4.3 กำหนด เช่นข้อมูลสารที่มีข้อจำกัด ค่าการเคลื่อนย้ายเฉพาะ และอัตราส่วนพื้นที่สัมผัสต่อปริมาตร |
| สหรัฐอเมริกา | 21 CFR สำหรับวัสดุสัมผัสอาหาร | สถานะของสารและการแจ้ง Food Contact Notification เมื่อเข้าเงื่อนไข |
ทำ SoC ตามรายการหกช่องของข้อ 3.4.3 ครบแล้ว แต่ยังไม่พอสำหรับสินค้าพลาสติกที่ขายในยุโรป
เพราะกฎของยุโรปเรียกร้องรายละเอียดมากกว่านั้น
คู่มือตีความเขียนไว้อย่างชัดเจน ว่าขึ้นอยู่กับว่าวัตถุดิบมาจากไหนและขายที่ประเทศไหน
โรงงานต้องรู้กฎที่เกี่ยวข้องและมีเอกสารที่จำเป็นเพื่อแสดงความสอดคล้อง
แปลว่าผ่าน BRCGS ไม่ได้แปลว่าผ่านกฎหมายปลายทางโดยอัตโนมัติ — เป็นคนละเรื่องที่ต้องทำทั้งคู่
5. ข้อที่ช่วยลดภาระได้จริงสองข้อ
1. ออกเอกสารแบบครอบคลุมกลุ่มสินค้าได้ — หนังสือรับรองแบบทั่วไปเป็นที่ยอมรับได้สำหรับกลุ่มสินค้าที่วัตถุดิบและการใช้งานทั่วไปเหมือนกันทั้งกลุ่ม
2. ลูกค้าต้องเป็นคนบอกเรา — ลูกค้าต้องแจ้งคุณสมบัติที่ต้องการและการใช้งานปลายทางของสินค้าให้โรงงานทราบ และโรงงานไม่ต้องรับผิดชอบในกรณีที่ลูกค้าไม่ได้ระบุไว้
ข้อ 2 คือเกราะที่โรงงานส่วนใหญ่มีแต่ไม่ได้ใช้ — ข้อนี้คุ้มครองเราได้ก็ต่อเมื่อพิสูจน์ได้ว่าเราถามแล้ว ถ้าไม่มีหลักฐานว่าเคยสอบถามการใช้งานปลายทาง เกราะนี้ก็ใช้ไม่ได้ แบบฟอร์ม SOC-03 ในชุดดาวน์โหลดด้านล่างมีไว้เพื่อข้อนี้โดยเฉพาะ
6. ข้อจำกัดการใช้งาน — สองความหมายที่คนละเรื่องกัน
คู่มือตีความชี้จุดที่ละเอียดและคนมักมองข้าม คือคำว่าข้อจำกัดในที่นี้หมายถึงทั้งตัววัสดุและตัวเอกสาร
| ข้อจำกัดของวัสดุ | ข้อจำกัดของตัวเอกสาร |
|---|---|
| ห้ามสัมผัสอาหารบางประเภท เช่นอาหารที่มีไขมันสูงหรือมีแอลกอฮอล์ | เอกสารมีอายุผูกกับวันที่ออก |
| ใช้ได้ในช่วงอุณหภูมิที่กำหนดเท่านั้น | หรือผูกกับรหัสล็อตที่ครอบคลุม |
| เวลาสัมผัสสูงสุด · วิธีแปรรูปที่ใช้ได้ | ทำให้ตอบได้ว่าใบที่ลูกค้าถืออยู่ยังใช้ได้หรือหมดอายุแล้ว |
7. Functional packaging — เมื่อสินค้ามีคำกล่าวอ้าง
คู่มือตีความมีหัวข้อแยกเรื่องนี้ เพราะบรรจุภัณฑ์สมัยใหม่ทำหน้าที่มากกว่าการบรรจุแบบเฉย ๆ เช่นช่วยควบคุมและยืดอายุการเก็บ ติดตามความสด แสดงข้อมูลด้านความปลอดภัย เป็นหลักฐานการเปิด รักษาคุณภาพ และเพิ่มความสะดวก
| ตัวอย่างที่คู่มือยกไว้ | ทำหน้าที่อะไร |
|---|---|
| ชั้นกั้นพอลิเมอร์ที่มีอัตราการซึมผ่านออกซิเจนต่ำ | ให้ออกซิเจนเข้าไปในบรรจุภัณฑ์ที่ปิดแล้วน้อยลง |
| หมึกเทอร์โมโครมิก | ฉลากเปลี่ยนสีหรือหายไปเมื่อสินค้าเจออุณหภูมิที่เปลี่ยนไป เตือนผู้ใช้ว่าอาจเกินอุณหภูมิที่ปลอดภัยหรือถูกทำให้เสียหาย |
| ฝาปิดที่เติมซ้ำไม่ได้ | ป้องกันการเจือปนและการปลอมแปลง ใช้มากกับสุราและของเหลว |
| ฉลากอัจฉริยะที่มีชิป RFID | สอบย้อนกลับ หรือบันทึกประวัติอุณหภูมิระหว่างขนส่ง |
| QR code และแท็ก NFC | เก็บข้อมูลได้มากกว่าที่จะใส่ลงฉลากธรรมดาได้ |
เมื่อมีการกล่าวอ้างเรื่อง functional packaging เพื่อการรับประกันหรือปรับปรุงความปลอดภัยของผลิตภัณฑ์ หลักฐานพิสูจน์ประสิทธิผลหรือการอ้างอิงที่สืบย้อนได้ ต้องถูกบันทึกไว้ในข้อกำหนดเฉพาะของบรรจุภัณฑ์ (ข้อ 3.4.1) และต้องพร้อมให้ผู้ตรวจดูเมื่อร้องขอ
รายการทดสอบที่คู่มือระบุให้อ้างอิงเท่าที่เหมาะกับผลเชิงหน้าที่ที่กล่าวอ้าง ได้แก่ การทดสอบทางเคมี ประสาทสัมผัส และการเคลื่อนย้ายของสาร · การวิเคราะห์ head space · อัตราการซึมผ่านของออกซิเจน (OTR) และไอน้ำ (MVTR) · การทดลองอายุการเก็บ · การรั่วซึมทางจุลชีววิทยา · ประสิทธิภาพของ RFID · อัตราการเทและการทดสอบการจ่ายหรือแบ่งปริมาณ
ข้อที่ต้องแยกให้ออก: คู่มือระบุว่า ผู้ผลิตสินค้าสำเร็จรูปรวมถึงผู้บรรจุปลายทาง เป็นผู้รับผิดชอบในการให้หลักฐานที่สนับสนุนคำกล่าวอ้างเรื่อง functional packaging โรงงานบรรจุภัณฑ์จึงต้องแยกให้ชัดว่าคำกล่าวอ้างไหนเป็นของเรา และคำกล่าวอ้างไหนเป็นของลูกค้า เพราะรับผิดชอบแทนกันไม่ได้
8. รอบทบทวน — ข้อกำหนดไม่ได้กำหนดตัวเลขให้
ต้องทบทวน SoC ตามความถี่ที่กำหนดไว้ หรือเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงที่เกี่ยวข้อง เช่นการเปลี่ยนแปลงที่กระทบเนื้อหาของเอกสาร ข้อกำหนดทางกฎหมาย การปรับปรุงสินค้า หรือการเปลี่ยนผู้ส่งมอบ
คู่มือตีความระบุว่ามาตรฐานไม่ได้กำหนดความถี่ไว้ มักเป็นรอบปีละครั้ง แต่ให้แต่ละโรงงานตัดสินใจเอง และผู้ตรวจอาจขอดูเอกสารและท้าทายให้โรงงานอธิบายเหตุผลของรอบทบทวนที่เลือกใช้
คำว่า “ท้าทายให้อธิบาย” คือคำที่ต้องเตรียมตัว — ถ้าตั้งรอบไว้ทุก 3 ปี ต้องอธิบายได้ว่าทำไมถึงนานได้ขนาดนั้น เหตุผลที่ใช้ได้คือความคงที่ของวัตถุดิบ ความถี่ของการเปลี่ยนกฎหมายปลายทาง และประวัติการเปลี่ยนผู้ส่งมอบ ไม่ใช่เหตุผลว่าทีมงานไม่มีเวลา
9. หกข้อผิดพลาดที่พบบ่อยตอนตรวจ
- ส่งใบรับรองผลทดสอบไปแทน SoC — คนละเอกสาร คนละขอบเขต และคนละผู้รับผิดชอบ
- ไม่ระบุข้อจำกัดการใช้งาน — ข้อกำหนดเขียนไว้อย่างชัดเจน และเป็นข้อที่ตกบ่อยที่สุด
- เว้นช่องวัสดุรีไซเคิลไว้ว่าง — ต้องระบุแม้คำตอบคือไม่มี
- ไม่มีรอบทบทวน หรือมีแต่ไม่เคยทบทวนจริง — และอธิบายเหตุผลของรอบไม่ได้
- ผู้ลงนามไม่ชัดว่ามีความสามารถอย่างไร — ข้อกำหนดใช้คำว่าผู้ที่มีความสามารถเหมาะสม จึงควรมีหลักฐานประกอบ
- ออกใบเดียวใช้กับทุกสินค้า ทั้งที่วัตถุดิบและการใช้งานไม่เหมือนกัน — เอกสารแบบครอบคลุมกลุ่มใช้ได้เฉพาะเมื่อวัตถุดิบและการใช้งานทั่วไปเหมือนกันทั้งกลุ่ม
ดาวน์โหลดชุดแบบฟอร์ม SoC ไปใช้ได้ทันที
เรารวมทุกช่องที่ข้อ 3.4.3 เรียกร้องเป็นแบบฟอร์ม 4 ฉบับ ที่ทำงานต่อกันเป็นวงจร ไม่ต้องสมัครสมาชิก ไม่ต้องกรอกอีเมล ดาวน์โหลดได้ทันที
| รหัส | แบบฟอร์ม | ตอบข้อกำหนดส่วนไหน |
|---|---|---|
| SOC-01 | หนังสือรับรองความสอดคล้อง — ตัวเอกสารที่ออกให้ลูกค้า มีครบ 8 ส่วน ตั้งแต่ลักษณะวัสดุทุกชั้น การยืนยันทางกฎหมายรายประเทศ วัสดุรีไซเคิล ข้อจำกัดการใช้งาน อายุการใช้งาน จนถึงช่องผู้จัดทำและผู้อนุมัติพร้อมช่องระบุความสามารถ | หกช่องบังคับทั้งหมด + ผู้มีความสามารถเหมาะสม |
| SOC-02 | ทะเบียนคุมเอกสารและรอบทบทวน — พร้อมรายการเหตุการณ์ที่ต้องทบทวนทันทีโดยไม่รอครบรอบ และตารางบันทึกเหตุผลของการทบทวน | การทบทวนตามความถี่ที่กำหนด |
| SOC-03 | แบบเก็บข้อมูลการใช้งานปลายทางจากลูกค้า — 8 คำถามที่ต้องรู้ก่อนออก SoC พร้อมช่องบันทึกกรณีลูกค้าไม่ตอบ | เกราะที่คู่มือตีความให้ไว้ว่าโรงงานไม่ต้องรับผิดชอบเมื่อลูกค้าไม่ระบุ |
| SOC-04 | หลักฐานสนับสนุนคำกล่าวอ้าง functional packaging — เช็กลิสต์รายการทดสอบครบทั้ง 7 รายการที่คู่มือระบุ พร้อมช่องเลขที่รายงาน | คำกล่าวอ้าง functional packaging และการอ้างอิงไปข้อ 3.4.1 |
ไฟล์ Word · 7 หน้า · 4 แบบฟอร์ม (SOC-01 ถึง SOC-04) · แก้ไขได้ · ภาษาไทย
ดาวน์โหลดชุดแบบฟอร์ม → เรียบเรียงตาม BRCGS Packaging Materials Issue 7 ข้อ 3.4.3 และอ้างถึงข้อ 3.4.1 สำหรับ functional packagingแบบฟอร์มชุดนี้เป็นฉบับร่างเพื่อการทบทวน เรียบเรียงขึ้นด้วยถ้อยคำของเราเอง ไม่ใช่สำเนา คำแปล หรือคำตีความอย่างเป็นทางการของ BRCGS และไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย ข้อ 3.4.3 กำหนดว่า SoC ต้องจัดทำและอนุมัติโดยผู้ที่มีความสามารถเหมาะสม เนื้อหาทางเทคนิคและการยืนยันความสอดคล้องทางกฎหมายต้องมาจากผู้ที่มีความรู้จริงในองค์กรของคุณ ไม่ใช่การกรอกช่องว่างให้เต็ม ให้ปรับให้ตรงกับสินค้าและกระบวนการของโรงงานคุณ และให้ผู้มีอำนาจอนุมัติก่อนประกาศใช้ · ห้ามนำไปจำหน่ายต่อ
รายการนี้เป็นข้อแนะนำจากประสบการณ์ที่ปรึกษาของเรา ไม่ใช่เช็กลิสต์ของ BRCGS และไม่ใช่การรับประกันผลการตรวจ ใช้เป็นจุดตั้งต้นทบทวนเอกสารของตัวเอง
- นำ SoC ที่ส่งให้ลูกค้าล่าสุดมาตรวจสอบ แล้วเช็กว่าเป็นเอกสารของเราเอง ไม่ใช่ใบรับรองผลทดสอบจากห้องแล็บ
- ลักษณะวัสดุครบทุกชั้น รวมหมึก กาว สารเคลือบ และวาร์นิช ไม่ใช่เฉพาะชั้นที่สัมผัสอาหาร
- ช่องวัสดุรีไซเคิลหลังการบริโภคไม่ว่าง — เขียนว่าไม่มีก็ได้ แต่ต้องเขียน
- มีข้อจำกัดการใช้งานระบุไว้ ทั้งชนิดอาหาร ช่วงอุณหภูมิ เวลาสัมผัส และวิธีแปรรูป
- มีวันที่ออกเอกสาร และวันสิ้นอายุถ้าเหมาะสม
- ผู้ลงนามมีหลักฐานความสามารถ เช่นการอบรมด้านวัสดุสัมผัสอาหารหรือประสบการณ์ที่เกี่ยวข้อง
- มีหลักฐานว่าเคยถามลูกค้าเรื่องการใช้งานปลายทาง — ถ้าไม่มี เกราะที่คู่มือตีความให้ไว้จะใช้ไม่ได้
- ตอบได้ว่ารอบทบทวนคือเท่าไรและทำไมถึงเลือกรอบนั้น เพราะผู้ตรวจอาจขอให้อธิบาย
ข้อ 3.4.3 เป็นข้อที่ต้องรู้ทั้งตัวสินค้าและกฎหมายปลายทาง การกรอกแบบฟอร์มให้เต็มไม่ได้แปลว่าผ่าน เพราะข้อกำหนดต้องการการยืนยันจากผู้ที่มีความสามารถจริง เราช่วยไล่ตั้งแต่สเปกวัสดุ ผลทดสอบที่ต้องมี จนถึงถ้อยคำที่เขียนลงในเอกสาร บทความและแบบฟอร์มเปิดให้อ่านและดาวน์โหลดได้ฟรี ไม่มีเงื่อนไข
- ที่ปรึกษาวางระบบ BRCGS Packaging Issue 7ลงหน้างาน วางระบบเอกสารและ HARA กับกระบวนการจริง
- อบรมข้อกำหนด BRCGS Packaging Issue 7ไล่ทั้งฉบับ ให้ทีมอ่านมาตรฐานเป็น
- อบรมผู้ตรวจติดตามภายใน BRCGS Packagingให้ทีมตรวจเอกสารของตัวเองก่อนผู้ตรวจภายนอกมา
- สอบถามหรือขอใบเสนอราคาแจ้งให้เราทราบว่าผลิตบรรจุภัณฑ์ประเภทใด เราจะประเมินขอบเขตให้
บทความนี้เรียบเรียงขึ้นเพื่ออธิบายแนวคิดของข้อกำหนดด้วยถ้อยคำของเราเอง ไม่ใช่สำเนา คำแปล หรือคำตีความอย่างเป็นทางการของ BRCGS และไม่ใช่การรับประกันผลการตรวจ ตัวมาตรฐาน Packaging Materials Issue 7 และคู่มือตีความมีลิขสิทธิ์ ต้องซื้อจาก BRCGS การปฏิบัติจริงให้ยึดตัวมาตรฐานฉบับจริงและข้อกำหนดของลูกค้าเป็นหลัก · อ้างอิง: BRCGS — Packaging Materials Issue 7
บทความนี้เขียนขึ้นด้วยถ้อยคำของผู้เขียนเอง เพื่ออธิบายแนวคิดและโครงสร้างของข้อกำหนด ไม่ใช่คำแปลหรือสำเนาของมาตรฐาน การนำไปใช้จริงต้องอ้างอิงมาตรฐานฉบับจริงและกฎหมายที่บังคับใช้เป็นหลัก